الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

411

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

دانشوران فاضل و نيكوكاران شايسته و بااعتبار بوده‌اند . فخر الدّين رحمة اللّه با دقتى كه بايد كرد ، تقريبا در سال 1085 هجرى درگذشته « * » و از عمر طولانى برخوردار بوده است . گروهى از دانشوران روزگار ما از قبيل استاد استناد علّامه مجلسى ( قدس سره ) ، و سيد هاشم بن سليمان بحرانى معروف به علّامه از وى روايت مىكرده‌اند و بحرينى در تأليفات خود از كتاب او مجمع البحرين همواره نقل مىكند و او را به آخرين مرتبهء پارسائى مىستايد « * * » . شيخ معاصر در امل الآمل مىنويسد : وى فاضلى زاهد و پرهيزكارى عالم و فقيهى شاعر « * * * » و بزرگوار بود . كتابهاى چندى تأليف كرده است . از جمله ، مجمع البحرين

--> ( * ) ماضى النجف ، ج 2 ، ص 457 مىنويسد : شيخ فخر الدّين در رماحيه در سال 1087 ه . ق وفات يافت و جنازهء او را به نجف اشرف حمل كردند و در پشت نجف دفن شد و روز وفات او روز مهمى بود كه بزرگتر از آن را مردم نديده بودند زيرا مردم بسيارى در نماز بر او شركت كردند و دوست و دشمن در مرگ او مىگريستند و قبر او هم‌اكنون در خانه حاج عبود عبادى واقع در محلهء « براق » مقابل مسجد آل طريحى ، مزار مردم است و اين آيه را ماده تاريخ او يافته‌اند ( و يطوف عليهم ولدان مخلدون - 1087 ) و شيخ محمد كاظمى هم ابياتى در مادهء تاريخ او گفته است . از جمله : لا فخر حيث تضيف ( اصحاب الكساء ) * ارخ ( وطيدا بعد فخر الدّين ) اين مصراع 1081 بوده و چون پنج تن به ضميمه جبرئيل كه شش‌تن مىشوند به آن اضافه شود 1087 خواهد بود . ابيات مزبور را در مقدمهء ضوابط الاسماء طريحى آورده و در عين حال سال وفات او را 1085 ضبط كرده چنانچه در روضات و مستدرك و تنقيح المقال همين تاريخ را نوشته‌اند . و اللّه اعلم - م . ( * * ) علاوه بر ايشان ، فرزندش صفى الدّين و برادرزاده‌اش شيخ حسام الدّين و سيد نعمة اللّه جزائرى و شيخ محمد امين كاظمى و شيخ محمد بن عبد الرحمن محدث حلّى و شيخ عناية اللّه مشهدى از وى روايت داشته‌اند - م . ( * * * ) در مقدمهء ضوابط الاسماء مىنويسد : طريحى اشعارى سروده و حداكثر آنها در مراثى و مدايح اهل بيت ( ع ) بوده از آن جمله است : طوبى لمن اضحى هواكم قصده * والى محبتكم اشارة رمزه فى قربكم نيل المسرة و المنى * و جنابكم متنزه المتنزه قلبى يهيم بحبكم تفريطه * فى مثلكم و اللّه غاية عجزه